|
Je aandacht kunnen richten op
belangrijke zaken, informatie kunnen onthouden en waar
nodig weer kunnen gebruiken zijn vaardigheden die niet
alleen belangrijk zijn binnen het onderwijs, maar die een
bepalende succesfactor vormen in het hele dagelijks
leven.
Informatieverwerking
Zowel geheugen als concentratievermogen
hebben te maken met de wijze waarop we informatie
verwerken. Alle informatie komt kortstondig via onze
zintuigen ( ogen, oren, neus, tong, huid) in onze hersenen
binnen. Al op dat eerste moment vindt er een schifting
plaats en wordt belangrijk gescheiden van onbelangrijk.
Hier speelt ons concentratievermogen een rol. We richten
onze aandacht en geven daarmee aan dat die informatie
waarop wij ons richten van belang is en dus vastgehouden
moet worden. De overige informatie wordt direct verwijderd
en speelt verder geen rol meer.
Korte- en langetermijngeheugen
De geselecteerde informatie wordt
vervolgens opgenomen in het korte termijn geheugen, waar we
in staat zijn om het korte tijd vast te houden en te
gebruiken. Vervolgens wordt dat deel wat echt van belang is
verder in verband gebracht met reeds bekende informatie en
zo opgeborgen in het lang termijn geheugen. Vanuit die
plaats kunnen we er verder over beschikken, mits we de
informatie natuurlijk zo hebben opgeborgen dat we die op
logische wijze kunnen terugvinden.
Gevolgen van slecht concentratievermogen
Als het concentratievermogen slecht
ontwikkeld is zijn we niet of minder in staat om onze
aandacht te richten, om dus de aandacht bij het werk te
houden. Zo kunnen we dus ook onvoldoende bepalen op grond
waarvan een eerste selectie van informatie plaats moet
vinden en raken we al in een heel vroeg stadium informatie
kwijt. Ook kan iemand gemakkelijk overprikkeld raken, dus
een te veel aan informatie selecteren, waardoor de
uiteindelijke schifting voor blijvende opslag niet
doelmatig kan plaatsvinden.
|
|
Slecht geheugen
Als er sprake is van een slecht geheugen
bedoelen we meestal dat de wijze waarop informatie
opgeborgen wordt, dus in verband wordt gebracht met reeds
aanwezige informatie niet voldoende logisch en bewust
gebeurt. Men kan zich dan iets niet meer herinneren en
heeft ook geen idee via welke andere informatie het gegeven
weer teruggehaald kan worden. Op een moment waarop die
informatie totaal niet meer van belang is, kan het ineens
weer paraat zijn.
Geheugen- en concentratietraining
Zowel het ontwikkelen van
concentratievermogen als het gebruik van geheugen is te
trainen. Daarbij is het belangrijk dat men ontdekt welke
zintuigen het best ontwikkeld zijn en welke hulpmiddeltjes
gebruikt kunnen worden om informatie zo op te bergen dat
die weer op te roepen is als dat gevraagd wordt.
Uiteindelijk ontwikkelt ieder een eigen stijl als het om
gebruik van geheugen en concentratievermogen gaat.
Leeftijd voor training
Voor kinderen geldt jong geleerd is oud
gedaan. Als er al op jonge leeftijd een beroep gedaan wordt
op het geheugen, door bijvoorbeeld een boodschap te
onthouden, of enkele opdrachten te onthouden en vervolgens
uit te voeren, vindt er als vanzelf spelenderwijs een
training van het geheugen plaats. Doordacht handelen,
nadenken bij wat je doet kan een gewoonte zijn die
aangeleerd moet worden op jonge leeftijd. Niet direct
kunnen doen wat in je opkomt, maar het juiste moment
afwachten traint zowel het richten van de aandacht als de
mogelijkheid om iets te onthouden. Het benutten van dit
soort mogelijkheden is extra belangrijk als er sprake is
van een aandachtstekort stoornis.
Gerien van der Stam
GZ-Psycholoog (NIP)
|