|
Er bestaan heel wat slimme, zelfs zeer
slimme kinderen, maar de basis voor hoogbegaafdheid is een
Intelligentie quotient (IQ) dat minstens 140 punten
bedraagt. Het gaat dan om kinderen die over de hele linie
een bepaald niveau van denken hebben, waarmee ze tevens een
aantal persoonlijkheidskenmerken tonen die met dit
denkniveau samenhangen. Opvallend is de vaak zeer brede
grenzeloze kijk op hun omgeving, waarbij het uitgangspunt
wordt gevormd door “ Alles kan, niets is echt
onmogelijk”. Je kunt altijd doorredeneren, verder
denken. Al jong blijkt dat er geen absoluut einde bestaat,
alles is inderdaad relatief.
Taal en rekenen met hoogbegaagdheid
Wat leren betreft betekent dit dat het
aanleren van vaardigheden min of meer vanzelf plaatsvindt.
Lezen, rekenen, schrijven kunnen even boeiend zijn, omdat
het nieuw is, maar al snel worden ze een middel om iets te
bereiken, geen doel op zich. Moeilijke sommen zijn dan geen
uitdaging, het blijven sommen, waarvan het hoogbegaafde
kind zich afvraagt waarom die opgelost zouden moeten
worden. Leren betekent voor hen nieuwsgierigheid
bevredigen, kennis opdoen, creëren. Ervaren dat iets
in deze ruime zin nut heeft is van groot belang.
Hoogbegaafd en onderpresteren
Hoogbegaafde kinderen hoeven niet altijd
de “knapste“ van de klas te zijn. Ook zij maken
fouten, blijven soms antwoorden schuldig. De positie van
allerslimste kind brengt veel spanning en onzekerheid met
zich mee en kan onder meer leiden tot onderpresteren. Net
als iedereen zullen zij soms een klus moeten klaren
die niet zo leuk is. Plichten horen bij het leven en dat is
al op jonge leeftijd een waardevolle les. Hoogbegaafde
kinderen lijken hier vaak moeite mee te hebben, maar worden
gezien de aard en het niveau van de bezigheden op school
ook vaker en intenser geconfronteerd met verplichte
klussen.
|
|
Verantwoordelijkheid bij een hoogbegaafd kind
Als de wereld er breed en grenzeloos
uitziet dan kan dat voor het kind veel twijfel met zich
meebrengen. Het kan zich verantwoordelijk voelen voor zaken
die emotioneel gezien nog niet aan bod zouden moeten komen.
Hoogbegaafde kinderen lijken veel verantwoordelijkheid te
kunnen dragen, maar zijn in werkelijkheid zeer gebaat bij
duidelijke grenzen. Als ouders beslissen en regels stellen
hoeven kinderen zich (nog) even niet verantwoordelijk te
voelen.
Hoogbegaafd en sociale vaardiheden
Sociale vaardigheden doen kinderen al
spelend samen op. Er ontstaat wederzijds begrip, men
spreekt elkaars taal in ruzie en vriendschap. Ook voor
hoogbegaafde kinderen is deze ervaring belangrijk.
Enerzijds is aanpassing naar de omgeving van belang, zodat
samenwerking mogelijk is, maar anderzijds is onderling
contact op enig moment in de week zeer waardevol.
Onderkenning van hoogbegaafdheid
Onderkenning van hoogbegaafdheid, of
zoals vaak bij jonge kinderen een gerechtvaardigd vermoeden
daartoe, is van groot belang. Zo kan al vroeg rekening
gehouden worden met de ontwikkelingsmogelijkheden van dit
kind, zal er voldoende ruimte, maar ook voldoende
begrenzing zijn en wordt scheefgroei voorkomen.
Gerien van der Stam
GZ-Psycholoog (NIP)
|
